ADAS, systemy wspomagania kierowcy
Hasło: technologia · Redakcja ChinaCar · stan na
ADAS (ang. Advanced Driver Assistance Systems) to wspólna nazwa systemów, które pomagają kierowcy albo same reagują w sytuacji zagrożenia: od ostrzeżenia o przekroczeniu prędkości, przez utrzymanie auta na pasie, po awaryjne hamowanie. Od 7 lipca 2024 roku część z nich jest w Unii Europejskiej obowiązkowa w każdym nowo rejestrowanym samochodzie osobowym, na mocy rozporządzenia (UE) 2019/2144, nazywanego w branży GSR2 (General Safety Regulation). Dotyczy to wszystkich marek, także chińskich, bez względu na kraj produkcji.
To hasło porządkuje, które systemy są wymagane prawem, a które są dodatkiem producenta, co kierowca może wyłączyć, a co wraca przy każdym uruchomieniu, i dlaczego po wymianie przedniej szyby auto z ADAS wymaga kalibracji kamery.
ADAS a jazda autonomiczna
ADAS to w skali SAE poziomy 1 i 2: auto pomaga, ale kierowca prowadzi i odpowiada za jazdę. Chińskie materiały prasowe często opisują te same funkcje jako „inteligentną jazdę” albo „NOA” (nawigację na autopilocie) i sugerują poziom wyższy, niż wynika z europejskiej homologacji. Szczegóły poziomów i stan prawny opisuje hasło Jazda autonomiczna: poziomy SAE.
Co jest obowiązkowe w Unii
GSR2 wprowadzano etapami. Najpierw wymagania objęły nowe typy pojazdów (homologowane od 6 lipca 2022 r.), potem wszystkie nowo rejestrowane auta. Nie dotyczy to samochodów zarejestrowanych wcześniej: nikt nie musi doposażać auta, które już jeździ.
| System | Skrót | Co robi | Obowiązkowy we wszystkich nowych autach od |
|---|---|---|---|
| Inteligentny asystent prędkości | ISA | ostrzega o przekroczeniu limitu odczytanego z kamery lub mapy | 7.07.2024 |
| Awaryjne hamowanie (auta i przeszkody) | AEB | hamuje samodzielnie przed pojazdem lub nieruchomą przeszkodą | 7.07.2024 |
| Awaryjne utrzymanie pasa | ELKS | koryguje tor jazdy przy niezamierzonym zjeździe z pasa | 7.07.2024 |
| Ostrzeganie o zmęczeniu kierowcy | DDAW | ocenia sposób prowadzenia i zaleca przerwę | 7.07.2024 |
| Rejestrator danych zdarzeń | EDR | zapisuje dane z chwili przed i w trakcie zderzenia | 7.07.2024 |
| Sygnał awaryjnego hamowania | ESS | miga światłami stopu przy gwałtownym hamowaniu | 7.07.2024 |
| Wykrywanie przeszkód przy cofaniu | RD | kamera lub czujniki z tyłu | 7.07.2024 |
| Przygotowanie pod blokadę alkoholową | AIIF | złącze do montażu alkomatu blokującego zapłon | 7.07.2024 |
| Monitorowanie ciśnienia w oponach | TPMS | ostrzega o spadku ciśnienia | 7.07.2024 |
| Ostrzeganie o rozproszeniu uwagi | ADDW | kamera obserwuje wzrok kierowcy | 7.07.2026 |
| Awaryjne hamowanie przed pieszym i rowerzystą | AEB | rozszerzenie AEB o niechronionych uczestników ruchu | 7.07.2026 |
Źródło: rozporządzenie (UE) 2019/2144 w opracowaniu Thatcham Research, SIMI i RAC; stan na wrzesień 2026 r.
Osobno, na podstawie wcześniejszych przepisów, każdy nowy typ auta osobowego od 31 marca 2018 r. musi mieć eCall, czyli automatyczne powiadomienie numeru 112 po wypadku.
Wszystko, co wykracza poza tę listę, jest wyposażeniem dodatkowym: adaptacyjny tempomat, asystent zmiany pasa, automatyczne parkowanie, jazda w korku, monitorowanie martwego pola. Tu chińskie marki często dają w standardzie więcej niż europejskie w tej samej cenie, ale to decyzja producenta, nie wymóg prawa.
Co można wyłączyć i na jak długo
To pytanie pada najczęściej, bo ostrzeżenia ISA potrafią dźwięczeć co kilkaset metrów, gdy kamera źle odczyta znak. Zasada z rozporządzenia jest prosta: kierowca może wyłączyć system na czas jednej jazdy, ale po ponownym uruchomieniu auta system wraca włączony.
| System | Czy można wyłączyć | Co po ponownym uruchomieniu |
|---|---|---|
| ISA | tak, zwykle z menu albo przytrzymaniem przycisku | wraca włączony |
| ELKS (utrzymanie pasa) | tak, tymczasowo | wraca włączony |
| AEB | zależy od producenta, zwykle w kilku krokach | wraca włączony |
| Adaptacyjny tempomat, asystent pasa w trasie | tak, to wyposażenie dodatkowe | zależy od producenta |
Źródło: rozporządzenie delegowane (UE) 2021/1958 (ISA), RAC, The Car Expert.
Przed zakupem warto sprawdzić na jeździe próbnej dwie rzeczy: ile kroków w menu wymaga wyłączenie ISA i czy producent daje skrót, np. przycisk na kierownicy albo gest. Obsługa tych systemów siedzi w oprogramowaniu, więc producent może ją zmienić aktualizacją zdalną, a zachowanie auta z salonu bywa inne niż w pierwszych testach prasowych.
Nie należy za to wyłączać tych systemów na stałe przez ingerencję w oprogramowanie lub moduły. Auto przestaje wtedy odpowiadać homologacji, a przy szkodzie ubezpieczyciel może to podnieść.
Kalibracja po wymianie szyby: rachunek, który tłumaczy cenę
Kamera ADAS siedzi zwykle za przednią szybą, przy lusterku. Po wymianie szyby jej położenie względem osi auta zmienia się o ułamki stopnia. Brzmi niewinnie, ale kamera patrzy daleko przed auto, więc mały kąt daje duży błąd na drodze. Przesunięcie obrazu liczymy jako odległość razy tangens kąta błędu:
| Błąd ustawienia kamery | Przesunięcie na 25 m | na 50 m | na 100 m |
|---|---|---|---|
| 0,25° | 0,11 m | 0,22 m | 0,44 m |
| 0,5° | 0,22 m | 0,44 m | 0,87 m |
| 1° | 0,44 m | 0,87 m | 1,75 m |
Wyliczenie własne redakcji: przesunięcie = odległość × tg(kąta).
Dla porównania: auto szerokości 1,85 m na pasie szerokości 3,5 m ma z każdej strony około 0,8 m zapasu. Kamera przestawiona o pół stopnia myli się na 100 metrach o 0,87 m, czyli o więcej niż cały zapas po jednej stronie auta. Asystent pasa zareaguje za wcześnie albo za późno, a AEB może źle ocenić, czy przeszkoda jest na torze jazdy.
Dlatego po wymianie przedniej szyby w aucie z kamerą ADAS kalibracja nie jest opcją warsztatu, tylko częścią naprawy. Polskie serwisy szyb podają za podstawową kalibrację kamery zwykle od 300 do 800 zł w autach popularnych marek, a średnia krajowa w cenniku porównywarki wynosi około 690 zł (stan 2026). Przy szkodzie z polisy AC warto upewnić się, że kosztorys obejmuje kalibrację.
Przy autach chińskich marek dochodzi kwestia dostępu do procedury. Kalibracja wymaga tablic wzorcowych i oprogramowania producenta. W autoryzowanej sieci to rutyna, w niezależnym warsztacie szyb bywa różnie, zwłaszcza przy markach, które weszły do Polski niedawno. Warto zapytać przed zleceniem wymiany, czy warsztat ma procedurę dla danego modelu, czy auto trzeba potem zawieźć do salonu.
Auto z importu prywatnego z Chin
Samochód z rynku chińskiego jest projektowany pod chińskie przepisy. Może mieć systemy ADAS o tej samej nazwie, ale kalibrowane pod chińskie znaki i oznakowanie poziome, bez europejskiego eCall i bez ISA zgodnego z GSR2. Przy rejestracji w Polsce takie auto wymaga dopuszczenia indywidualnego, a brak wymaganych systemów może je uniemożliwić albo wymusić kosztowne doposażenie. Procedurę opisuje hasło Homologacja auta sprowadzonego z Chin, różnice między kanałami sprzedaży hasło Importer równoległy.
ADAS w testach Euro NCAP
Euro NCAP ocenia ADAS osobno od odporności na zderzenia. Od 2026 roku ocena składa się z czterech etapów: bezpieczna jazda, unikanie kolizji, ochrona w czasie zderzenia i pomoc po wypadku. Systemy ADAS liczą się w dwóch pierwszych, a Euro NCAP sprawdza je także w jeździe po zwykłych drogach, nie tylko na torze.
W naszym katalogu cztery chińskie modele mają już ocenę według protokołu 2026, wszystkie z pięcioma gwiazdkami, m.in. Leapmotor B05. Pełna lista wyników: Euro NCAP chińskich samochodów.
Źródła
- Rozporządzenie (UE) 2019/2144 (GSR2), omówienie etapów i listy systemów: Thatcham Research, https://www.thatcham.org/thatcham-research-explains-new-eu-vehicle-safety-regulation-and-what-it-means-for-uk-drivers/
- SIMI, General Safety Regulation (GSR2), lista systemów dla aut osobowych: https://www.simi.ie/en/road-safety/gsr
- RAC, What is GSR2: https://www.rac.co.uk/drive/advice/road-safety/what-is-gsr2-important-eu-car-safety-features-explained/
- Rozporządzenie delegowane (UE) 2021/1958 (ISA): https://eur-lex.europa.eu/eli/reg_del/2021/1958/oj/eng/pdf
- The Car Expert, What is Intelligent Speed Assist and can you turn it off: https://www.thecarexpert.co.uk/what-is-intelligent-speed-assist-and-can-you-turn-it-off/
- Euro NCAP, protokół 2026: https://www.euroncap.com/en/press-media/press-releases/euro-ncap-announces-2026-protocol-changes-to-tackle-modern-driving-risks/
- Koszt kalibracji kamery w Polsce: cenauslug.pl, https://cenauslug.pl/motoryzacja/kalibracja-kamery-adas-po-wymianie-szyby; selected.pl, https://selected.pl/jakie-sa-typowe-koszty-kalibracji-systemow-po-kolizji/
- Katalog modeli ChinaCar:
ncap_protocol_year = 2026, stan 28.09.2026.